دانشگاه ادیان و مذاهب پژوهش های ادیانی 2345-3230 13 25 2025 08 23 The Faces of Jesus in Manichaean Documents[1] The Faces of Jesus in Manichaean Documents چهره‌های عیسی در مدارک مانوی 139 160 218392 10.22034/jrr.2024.406955.2132 FA محمد شکری فومشی استادیار گروه ادیان شرق، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران 0000-0003-2785-9125 مسیب گلچین دانشجوی دکتری ادیان ایران باستان، گروه ادیان شرق، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران مصطفی فرهودی استادیار گروه ادیان شرق، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران Journal Article 2023 07 13 <span style="font-size: 12.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-language: FA;">In the present article, the nature and character of "Jesus" – one of the most prominent figures in Manichaean teachings and the founder of Manichaeism's theoretical framework – is analyzed. The research findings indicate that diverse portrayals of Jesus are presented in various Eastern and Western Manichaean texts, including: "The Suffering Jesus, The Crucified, The Living Soul," "The Luminous Jesus," and "Jesus Christ, The Historical Jesus." These manifestations are all aspects and dimensions of a single personality, each expressed in a specific manner. From Mani's perspective, Jesus Christ was not born of any mother; rather, the suffering of this crucified and tormented Jesus is the suffering of the Light imprisoned in the material world, which is embodied in Jesus Christ. He is the same deity, the Luminous Jesus, who descended multiple times from the Kingdom to bring revelation to the prophets and who will sit on the judgment seat at the end of the world to judge all people. This article demonstrates that the manifestations of "Jesus the Bridegroom," "The Young Jesus," and "Jesus the Moon" have only emerged in scholarly interpretations without being explicitly defined or specified in Manichaean theology.</span> <span lang="AR-IQ" style="font-size: 14.0pt; line-height: 107%; font-family: IRBadr;">در مقالۀ حاضر، ماهیت و شخصیت «عیسی» -یکی از برجسته‌ترین چهره‌ها در آموزه‌های مانوی و بنیان‌گذار چارچوب نظری مانویت- تجزیه و تحلیل شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که چهره‌های متنوعی از عیسی در متون مختلف شرقی و غربیِ مانوی ارائه شده است، ازجمله: «عیسای رنج‌کش، مصلوب، نفس زنده»، «عیسای درخشان»، و «عیسی مسیح، عیسای تاریخی». این جلوه‌ها همگی نمودها و ابعادی از شخصیتی واحد هستند که هر کدام به شیوه‌ای خاص بیان شده‌اند. از نظر مانی، عیسی مسیح از هیچ مادری زاده نشد؛ بلکه رنج این عیسای مصلوب و زجرکش، همان رنج نورِ اسیر در جهان مادی است که با عیسی مسیح تجسم یافته است. او همان ایزد عیسای درخشان است که بارها از ملکوت فرود آمد تا برای انبیا وحی آورد و در پایان جهان بر مسند قضاوت داور همگان بنشیند. این مقاله نشان می‌دهد که جلوه‌های «عیسای داماد» و «عیسای جوان» و «عیسای ماه» بدون آنکه در الهیات مانوی به‌طور مشخص تعریف یا معیّن شده باشند، فقط در تفسیرهای محققان پدید آمده‌اند.</span> https://adyan.urd.ac.ir/article_218392_5adff53fa71058b7f770989864c83934.pdf