بررسی مقایسه‌ای مسئله کرامت انسان در قرآن و کتاب مقدس عبری (عهد عتیق)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد ادیان و عرفان ، دانشگاه تهران

2 دانشیار گروه ادیان و عرفان تطبیقی، دانشگاه تهران

چکیده

مسئله کرامت انسان مبحثی از علم انسان‌شناسی است که انسان را هم از لحاظ تکوینی و هم از لحاظ تکاملی دارای شرافت معرفی می‌کند. این مقوله در نگاه دینی بر دو قسم ذاتی و اکتسابی است. کرامت ذاتی قوّه و استعداد نهفته در ذات انسانی است که با عمل خلاقانه خدا به انسان اعطا شده است. اما کرامت اکتسابی با سلوک علمی و عملی خاصّ حاصل می‌شود. این مقاله به شیوه توصیفی‌تحلیلی، این مسئله را از منظر قرآن و کتاب مقدس عبری بررسی مقایسه‌ای می‌کند. این متون مقدّس انسان را از لحاظ ذاتی دارای کرامت معرفی می‌کنند، اما کرامت حقیقی و سعادت انسان را که تحقّق عینی کرامت ذاتی در هیئت کرامت بالفعل او است، در گرو کمالاتی همچون تقوا و پای‌بندی به عهد می‌دانند که او در نشئه دنیایی خویش کسب می‌کند. بنابراین، تفاوت این مسئله از منظر این دو متن مقدس «غیرساختاری» است؛ یعنی در نوع تبیین مسئله است نه در اصل آن.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparative Study of Human Dignity in the Holy Quran and Hebrew Bible

نویسندگان [English]

  • Soudabeh Husseinzadeh-Asl 1
  • gorban elmi 2
1 M.A of Religions and Mysticism, University of Tehran, Correspondent Author
2 Professor, Faculty of Religions and Mysticism, University of Tehran
چکیده [English]

Researches on human dignity which are practiced within the territory of human studies, consider human being with dignity in genetic term as well as evolutionary. This is two types, inherent dignity and acquisitive dignity, in theological view. Inherent dignity is hidden talents in the nature of human that granted to him by creative divine act. But acquisitive dignity acquired by special theoretical and Practical behavior. This dissertation, by using a descriptive-analytical method and within a comparative framework, studies the issue through the views of the Qur’an and The Hebrew Bible. These scriptures consider dignity inherent term, for human being. In this regard, they believe that human bliss and real dignity, which is the concrete realization of the inherent dignity within the actual dignity, is dependent upon the qualities acquired during worldly mode of being, god-fear and allegiance of the testament for example. Therefore the difference between the perspectives of these sacred texts on human dignity seems to be “non-structural”, or in other words, rooted in different explanations and not contrasting principles.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Qur’an
  • Hebrew Bible
  • Human
  • Inherent Dignity
  • Acquisitive Dignity
قرآن کریم (1415). ترجمه: محمدمهدی فولادوند، تهران: دار القرآن الکریم.

کتاب مقدس شامل عهد عتیق و عهد جدید(1342). تهران: انجمن کتاب مقدس ایران.

آرمسترانگ، کرن (1383). خداشناسی از ابراهیم تاکنون: دین یهود، مسیحیت و اسلام، ترجمه: محسن سپهر، تهران: نشر مرکز، چاپ اول.

آشتیانی، جلال‌الدین (1368). تحقیقی در دین یهود، تهران: مؤلف، چاپ چهارم.

اپستاین، ایزیدور (1385). یهودیت: بررسی تاریخی، ترجمه: بهزاد سالکی، تهران: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، چاپ اول.

ایازی، محمدعلی (1386). «کرامت انسان و آزادی در قرآن»، در: بینات، س14، ش53، ص8-44.

ایزوتسو، توشی‌هیکو (بی‌تا). ارتباط غیرزبانی میان خدا و انسان، ترجمه: احمد آرام، تهران: انتشارات بعثت.

برازنده، حسین (1371). انسان حامل امانت الاهی، مشهد: مؤلف، چاپ اول.

جوادی آملی، عبدالله (1372). کرامت در قرآن، تهران: نشر فرهنگی رجاء، چاپ دوم.

حائری تهرانی، مهدی (1373). شخصیت انسان از نظر قرآن و عترت، قم: بنیاد فرهنگی امام مهدی، چاپ دوم.

دامغانی، محمد بن حسین (1366). الوجوه والنظائر فی القرآن، تصحیح: اکبر بهروز، تبریز: دانشگاه تبریز.

راغب اصفهانی، حسین بن محمد (1372). فلسفه آفرینش انسان و سعادت واقعی او، ترجمه: زین‌العابدین قربانی، تهران: نشر سایه، چاپ دوم.

الراغب الاصفهانی، حسین بن محمد (1379). مفردات الفاظ القرآن، تصحیح: صفوان عدنان داوودی، تهران: الحورا، چاپ دوم.

سبحانی، جعفر (1377). اصالت روح از نظر قرآن، قم: مؤسسه تحقیقاتی و تعلیماتی امام صادق (ع)، چاپ دوم.

سلیمانی اردستانی، عبدالرحیم (1389). سرشت انسان در اسلام و مسیحیت، قم: انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب قم، چاپ اول.

شجاعی، محمد (1362). انسان و خلافت الاهی، تهران: مهتاب، چاپ اول.

شعرانی، ابوالحسن (1398). نثر طوبی یا دائرةالمعارف لغات قرآن مجید، تهران: کتاب‌فروشی الاسلامیة، چاپ دوم، ج1 و 2.

طباطبایی، محمدحسین (1374). ترجمه تفسیر المیزان، ترجمه: محمدباقر موسوی همدانی، قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین، چاپ پنجم.

عبدالباقی، محمد فؤاد (1364). معجم المفهرس لالفاظ القرآن الکریم، قاهره: دار الحدیث، الطبعة الاولی.

فاضل سیداروس، یسوعی (1988). معجم اللاهوت الکتابی، بیروت: دار المشرق ش. م. م.، الطبعة الثانیة.

قریشی، علی‌اکبر (1372). قاموس قرآن، تهران: دار الکتب الاسلامیة، چاپ اول، ج6.

ناصح، علی‌احمد (1378). آدم از دیدگاه قرآن و عهدین، تهران: نشر رایزن، چاپ اول.

نفیسی، ابوتراب (1354). انسان جانشین خدا در زمین، بی‌جا: انجمن علمی‌مذهبی آذرآبادگان، چاپ اول.

نوری، یحیی (1378). وصول به کرامت انسانی یا اخلاق و خودسازی، تهران: نشر نوید نور، چاپ اول.

هاکس، جیمز (1383). قاموس کتاب مقدس، تهران: اساطیر، چاپ دوم.

Abrahams, Israel (2007). "Man, the Nature of In the Bible", In: Encyclopaedia Judaica, London: Thomson Gale, vol. 13, pp. 446-448.

Amit, Yairah (1995). "Human Dignity in the Bible", in: The President's House Jewish Thought Seminar, Jerusalem: President's House Publications, [In Hebrew].

Chereso, C. J. (2002). "Image of God", In: The New Catholic Encyclopedia,America: Thomson Gale, vol 7, P. 322.

Dan-Cohen, Meir (2008). "A Concept of Dignity", In: The New Republic, pp. 1-18.

Elon, Menachem (2007). "Human Dignity and Freedom", In: Encyclopaedia Judaica, London: Thomson Gale,vol 9,pp. 585-588.

Heinmann, Isaak (1962). "Dignity of God", in: Biblical Encyclopedia, Jerusalem: Bialik Institute, [In Hebrew], Vol. D.

Lynch, E. W. (2002). "Man", In: The New Catholic Encyclopedia,America: Thomson Gale, vol. 9, PP. 85-87.

Ma, Wonsuk (2008)."The Presence of Evil and Human Response in the Old Testament", in: Ajps, no. 11, pp. 15-32.

Rakover, Nahum (1998). Human Dignity in Jewish Law, Jerusalem: Ministry of Justice, [In Hebrew].

Shultziner, Doron (2006). "A Jewish Conception of Human Dignity: Philosophy and Its Ethical Implications for Israeli Supreme Court Decisions", In: Journal of Religious Ethics, pp. 663-683.